محمد الريشهري

245

دانشنامه امام مهدى ( ع ) بر پايه قرآن ، حديث و تاريخ ( فارسى )

مسئول نهاد وكالت آمده است : فَلا تَخرُجَنَّ مِنَ البَلدَةِ حَتّى تَلقَى العَمرِيَّ رَضِيَ اللَّهُ عَنهُ بِرِضايَ عَنهُ ، وتُسَلِّمُ عَلَيهِ وتَعرِفُهُ ويَعرِفُكَ ، فَإِنَّهُ الطّاهِرُ الأَمينُ العَفيفُ القَريبُ مِنّا وإلَينا . « 1 » از شهر بيرون نرو تا عَمرى را ببينى - كه خدا به خاطر خشنودىام از وى ، از او خشنود باشد - و بر او سلام بده و او را بشناس و او تو را بشناسد ، كه وى پاك و امين و عفيف و به ما نزديك و نزد ما عزيز است . پس هر چه براى ما از هر كجا مىآورند ، تا پايان عمرش ، به او برسانيد تا او به ما برساند . با توجّه به اين رويكرد بود كه برخى از تجار قم ، مستقيماً اموال خود را به سفير دوم ( يعنى محمّد بن عثمان ) تحويل دادند . « 2 » اموال تحويلى به نهاد وكالت ، گاه واجبات مالى بود ، همان گونه امام جواد عليه السلام در نامه‌اى به على بن مهزيار - وكيل ايشان در اهواز - دستور اخذ خمس در سال 220 هجرى را به او ابلاغ مىنمايد . « 3 » جمع‌آورى درآمد موقوفات ناحيهء امامت در نواحى مختلف نيز بر عهدهء نهاد وكالت بود . احمد بن اسحاق اشعرى در عصر امام عسكرى عليه السلام ، وكيل موقوفات در قم بوده است . « 4 » صالح بن محمّد بن سهل نيز در زمان امام جواد عليه السلام ، وكيل وقف قم بوده است . « 5 » در كتاب تاريخ قم ، تعداد متولّيان موقوفات در قم را حدود چهل نفر ذكر كرده است . « 6 » در گزارش رجال الكشّى از اعزام دو نماينده از سوى امام جواد عليه السلام به قم

--> ( 1 ) . ر . ك : ص 328 ح 613 . ( 2 ) . الغيبة ، طوسى : ص 179 . ( 3 ) . تهذيب الأحكام : ج 4 ص 141 ، الاستبصار : ج 2 ص 61 ، وسائل الشيعة : ج 6 ص 349 . ( 4 ) . ر . ك : تاريخ قم : 211 . ( 5 ) . الكافى : ج 1 ص 548 ح 27 . ( 6 ) . تاريخ قم : ص 18 ( مقدمه ) .